105 ປີ ວັນຄ້າຍວັນເກີດທ່ານປະທານ ສຸພານຸວົງ

ປະທານ ສຸພານຸວົງ ເກີດເມື່ອວັນທີ 13 ກໍລະກົດ ຄ.ສ 1909 ເປັນບຸດ 1 ໃນ 23 ພະອົງ ຂອງເຈົ້າມະຫາອຸປະຣາດບຸນຄົງ ກັບ ເຈົ້າຍິງຄຳອ້ວນ ເຊິ່ງເປັນເຈົ້າຍິງ ລຳດັບທີ 11 ເປັນຍາດກັບ ເຈົ້າເພັດຊະຣາດ ແລະ ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ 

ທ່ານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຮັບການສຶກສາຈາກ ອາຈານຄົນຝຣັ່ງ ໃນຫລວງພະບາງ ແລ້ວໄດ້ໄປສຶກສາຕໍ່ທີ່ ສະຖາບັນລີເຊອັນແບຊາໂຣ ທີ່ ຮ່າໂນ້ຍ ເຮັດໃຫ້ເພິ່ນມີຄວາມສຳພັນຢ່າງໜຽວແໜ້ນ ກັບຫວຽດນາມມາຕະຫຼອດຊີວິດ. ເພິ່ນສາມາດເວົ້າໄດ້ 3 ພາສາຄື: ພາສາຝຣັ່ງ, ພາສາຫວຽດນາມ ແລະ ພາສາອັງກິດ ໄດ້ດີຫຼາຍ. ຫຼັງຈາກຈົບການສຶກສາລະດັບປະລິນຍາຕີ ດ້ານວິສະວະກຳກໍ່ສ້າງ ແລະ ຂົວທາງທີ່ປາຣີ ປະເທດຝຣັ່ງ ໄດ້ເດີນທາງ ກັບຄືນມາປະເທດລາວ ແລະ ຈາກນັ້ນບໍ່ດົນທ່ານໄດ້ແຕ່ງງານກັບ ຍິງສາວຫວຽດນາມ ຊື່ວ່າ ຫວຽນຖິ ພາຍຫຼັງໄດ້ປ່ຽນຊື່ເປັນ ວຽງຄຳ ສຸພານຸວົງ ມີລູກນຳກັນລວມ 10 ຄົນ ເປັນ ຊາຍ 8 ຄົນ ແລະ ຍິງ 2 ຄົນ.

ເພິ່ນເຂົ້າຮ່ວມຂະບວນການຕໍ່ຕ້ານຝຣັ່ງເພື່ອເອກະລາດ ຈົນໄດ້ຮັບບາດເຈັບໃນການຕໍ່ສູ້ກັບຝຣັ່ງທີ່ ເມືອງທ່າແຂກ ລະຫວ່າງໜີຂ້າມ ແມ່ນ້ຳຂອງ ຂ້າມໄປຝັ່ງໄທ ໃນປີ ຄ.ສ 1946(23 ມີນາ 1946), ເພ່ິນໄດ້ຮ່ວມ ສ້າງຕັ້ງກອງທັບປົດ ປ່ອຍປະຊາຊົນລາວ ໃນເມືອງຊຳເໜືອ, ແຂວງຫົວພັນ ໃນປີ ຄ.ສ 1949 ພາຍໃຕ້ການສະໜັບສະໜູນຂອງ ປະທານ ໂຮຈິມິນ ເຊ່ິງຕໍ່ມາເປັນຂະບວນການກອມມູນິດປະເທດລາວ ຕໍ່ມາອີກສອງປີ ຂະບວນການປະເທດລາວກໍສາມາດ ປົດປ່ອຍພື້ນທີ່ 1 ໃນ 3 ຂອງປະເທດໄດ້ ແລະ ຕັ້ງຖານທີ່ໝັ້ນທີ່ຍາກແກ່ການທຳລາຍໃນຖ້ຳຫີນປູນ ທີ່ ເມືອງຊຳເໜືອ, ແຂວງຫົວພັນ ....

ຫຼັງຈາກທີ່ ທ່ານ ໂຮຈິມິນ ໄດ້ຕັ້ງ ພັກກອມມູນິດອິນດູຈີນ ເມື່ອ ປີ ຄ.ສ 1937 ທ່ານ ສຸພານຸວົງ ກໍໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມເປັນ ສະມາຊິກພັກ ແລະ ເປັນຜູ້ນຳປະຊາຊົນລາວໃນການຕໍ່ສູ້ເພື່ອຮຽກຮ້ອງເອກະລາດ າກ ພວກລ່າເມືອງຂື້ນຝຣັ່ງ ແລະ ເປັນໜຶ່ງໃນບັນດາຜູ້ນຳພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວໃນຍຸກກໍ່ຕັ້ງພັກ....

ໃນປີ ຄ.ສ 1974 ທ່ານໄດ້ກັບຄືນວຽງຈັນ ໄດ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງເປັນປະທານສະພາທີ່ປຶກສາແຫ່ງຊາດ 18 ເດືອນ ຈົນສະຖາປະນາ ເປັນປະເທດ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ  ວັນທີ 2 ທັນວາ ຄ.ສ 1975 ທ່ານ ກໍໄດ້ຮັບເລືອກໃຫ້ເປັນ ປະທານປະເທດ ແລະ ປະທານສະພາປະຊາຊົນສູງສູດ ຜູ້ທຳອິດ. ພ້ອມກັນນັ້ນ ທ່ານກໍໄດ້ສະຫຼະຖານະເຈົ້າຊາຍ ຕັ້ງແຕ່ສະໄໝເກົ່າ. ເຈົ້າສຸພານຸວົງ ເປັນປະທານທີ່ເຄົາລົບຮັກຂອງປວງຊົນລາວ ຈົນເອີ້ນກັນວ່າ ລຸງສຸພານຸວົງ ໄດ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງປະທານປະເທດຈົນເຖິງ ຄ.ສ 1986 ຈຶ່ງລາອອກ ຍ້ອນເພິ່ນມີບັນຫາດ້ານສຸຂະພາບ. ທ່ານໄດ້ປາກົດຕົວຕໍ່ໜ້າສາທາລະນະຊົນຄັ້ງສຸດທ້າຍໃນສະໄໝປະຊຸມພັກຄັ້ງທີ 5 ເມ່ືອເດືອນ ມີນາ ຄ.ສ 1991

ເພ່ິນໄດ້ເຖິງແກ່ກຳ ເມື່ອວັນທີ 9 ມັງກອນ 1995 ທີ່ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ

ສະເດັດເຈົ້າ ສຸພານຸວົງ, ປະທານປະເທດຄົນທໍາອິດ ແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕປະຊາຊົນລາວ, ເກີດເມື່ອວັນທີ 13 ກໍລະກົດ 1909, ມໍລະນະກໍາ ວັນທີ 9 ມັງກອນ 1995, ລວມອາຍຸໄດ້ 86 ພັນສາ.
    ເຈົ້າ ສຸພານຸວົງ ເປັນຜູ້ນຳປະຕິວັດ ເປັນ "ບຸລຸດເຫຼັກ" ເປັນ "ເຈົ້າຊາຍແດງ" ແຫ່ງເຊື້ອແນວກະສັດລາວ, ເປັນສັນຍາລັກແຫ່ງການຕໍ່ສູ້ປອງດອງຊາດ. ຕະຫຼອດຊີວິດແມ່ນອຸທິດແກ່ພາລະກິດປະຕິວັດ ເພື່ອຄວາມເອກະລາດຂອງຊາດ.

(ຂອບໃຈພາບຈາກອິນເຕີເນັທ)

54 ປີ ທີ່ມີຄວາມໝາຍອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ໃນປະຫວັດສາດລາວ

ວັນນີ້ຂໍທວນຄືນວິລະກຳໂຕນຄຸກຂອງຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດ ເນື່ອງໃນໂອກາດ ລະນຶກເຖິງວັນໂຕນຄຸກ ແບບມະຫັດສະຈັນຂອງບັນດາຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດ ວິລະກຳໂຕນຄຸກແບບມະຫັດສະຈັນຂອງຜູ້ນຳເຮົານີ້ ແມ່ນດຳເນີນໃນວັນທີ 24/05/1960 ນັບວ່າເປັນໜຶ່ງ ໃນບັນດາເທດການພົ້ນເດັ່ນຂອງການປະຕິວັດລາວ 

*(ແຫລ່ງຂ່າວຈາກ ຂປລ-ຄັດຈາກການໂອ້ລົມຂອງທ່ານ ສະໝານ ວິນຍາເກດ ອະດີດກຳມະການກົມການເມືອງສູນ ກາງພັກ, ຫົວໜ້າຄະນະຊີ້ນຳວຽກງານແນວຄິດທິດສະດີສູນກາງພັກ ຄັ້ງວັນທີ 25 ພຶດສະພາ 2010 ເຊິ່ງໄດ້ປາຖະກະຖາຢູ່ທີ່ໂຄສະນາອົບຮົມສູນກາງພັກ)

ໃນປີ 1957 ຜູ້ນຳຂອງພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດ ພ້ອມກຳລັງທັງໝົດຂອງຝ່າຍປະເທດລາວໄດ້ເຕົ້າໂຮມ ຢູ່ສອງແຂວງພາກເໜືອ( ຫົວພັນ ແລະ ຜົ້ງສາລີ) ເຊິ່ງໄດ້ເຂົ້າຮວມລາວຄັ້ງທີ I, ບັນດາພະນັກງານຂັ້ນສູງຂອງແນວ ລາວຮັກຊາດໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມເປັນລັດຖະມົນຕີ ໃນຄະນະລັດຖະບານປະສົມແຫ່ງ ຊາດສອງຝ່າຍ ປະກອບມີ ສະເດັດເຈົ້າສຸພານຸວົງ ແລະ ທ່ານ ພູມີ ວົງວິຈິດ, ກຳລັງທະຫານ 1.500 ຄົນ ແບ່ງອອກເປັນ 2 ກອງພັນຄື: ກອງ ພັນທີ 1 ຢູ່ຊຽງເງິນ ແຂວງຫລວງພະບາງ, ກອງພັນທີ 2 ຢູ່ທົ່ງໄຫຫີນ ແຂວງຊຽງຂວາງ. 

(ພາບບໍ່ກ່ຽວກັບກອງພັນທີ 2 ຂໍອະໄພ) 

ວັນທີ 14/05/1958 ໄດ້ມີການເລືອກຕັ້ງຜູ້ແທນລາດດອນເພີ່ມເຕີມ-ຝາຍ ແນວລາວຮັກ ຊາດ ແລະ ສັນຕິພາບເປັນກາງ ໄດ້ 13 ທີ່ນັ່ງ ໃນຈຳນວນ 21 ທີ່ນັ່ງ. ວັນທີ 18 ກໍລະກົດ 1959 ພວກຜຸຍ ສະນະນິກອນ ໄດ້ອອກຄຳສັງ ໃຫ້ດຳເນີນການຈັບກຸມ ຄຸມຂັງ ບັນດາຜູ້ນຳ ຂອງພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດ 16 ທ່ານ ຄື: ທ່ານ ສຸພານຸວົງ, ທ່ານ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ, ທ່ານ ພູມີ ວົງວິຈິດ, ທ່ານ ພູນ ສີປະເສີດ, ທ່ານ ສີ ທົນ ກົມມະດຳ, ທ່ານ ສິງກະໂປ ສີໂຄດຈຸນລະມະນີ, ທ່ານ ໝື່ນ ສົມວິຈິດ, ທ່ານ ສີຊະນະ ສີສານ, ທ່ານ ມາ ໄຂຄຳພິທູນ, ທ່ານ ຄຳຜາຍ ບຸບຜາ, ທ່ານ ບົວສີ ຈະເລີນສຸກ, ທ່ານ ມະຫາສົມບູນ ວົງໜໍ່ບຸນທຳ, ທ່ານ ເພົ້າ ພິມພະຈັນ, ທ່ານ ຄຳເພັດ ພົມມະວັນ, ທ່ານ ພູເຂົາ ແລະ ທ່ານ ມານະ ວົງອີສານ. ຄຸກແຫ່ງນີ້ແມ່ນດັດແປງ ມາຈາກຄອກມ້າຝຣັ່ງ ທີ່ມີຄວາມຍາວປະມານ 24 ແມັດ ກໍ່ຝາຜ່າເຄິ່ງ ແຕ່ລະຟາກຂັ້ນເປັນຫ້ອງ ນ້ອຍໆ ຟາກລະ 8 ຫ້ອງ ຝາ, ເພດານ ປະຕູ ແມ່ນເສີມເຫລັກຢ່າງແໜ້ນໜາ ລວມແລ້ວ 16 ຫ້ອງ ກໍພໍດີຄົບຕາມຈຳນວນຜູ້ນຳເຮົາທີ່ເຂົາຈັບເອົາເຂົ້າຄຸກ

ໄລຍະຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດຖືກຄຸມຂັງຢູ່ຄ້າຍໂພນເຄັງ ທ່ານ ປະທານໄກສອນ ພົມວິ ຫານ ແລະ ສູນກາງພັກ ໄດ້ຄົ້ນຄວ້າວາງແຜນ ເພື່ອປົດປ່ອຍ ຜູ້ນຳອອກຈາກຄຸກ ໂດຍໄດ້ມີການປຶກສາ ຫາລື ຄົ້ນຄວ້າ ຫລາຍແຜນການ. ສຸດທ້າຍ ປະທານໄກສອນ ພົມວິຫານ ໄດ້ເລືອກເອົາວິທີການປຸກລະດົມ ຂົນ ຂວາຍ ສຶກສາ ອົບຮົມສາລະວັດ ທີ່ຍາມຄຸກໃຫ້ມີຄວາມ ຮັກຊາດ ແລະ ຕື່ນຕົວການເມືອງ, ຊຶ່ງທ່ານປະທານ ໄກສອນ ພົມວິ ຫານເຫັນວ່າ: ສາລະວັດກໍແມ່ນລູກຫລານຂອງ ປະຊາຊົນຊາວໄຮ່ນາ, ເຂົາເຈົ້າມີຄວາມເຄົາ ລົບນັບຖືຜູ້ນຳທີ່ ຮັກຊາດ, ຜູ້ນຳທີ່ໜ້າເຊື່ອຖື ແລະ ມີສິນທຳ. 

(ພາບປະກອບບໍ່ກ່ຽວກັບເນື້ອເລື່ອງເດີ້) 

ຈາກນັ້ນ ກໍໄດ້ຊີ້ນຳທ່ານ ສາລີ ວົງຄຳຊາວ ທີ່ຢູ່ແນວຫລັງ (ເຂດນາຍາງ ດ່ານສູງ) ສົ່ງການຊີ້ນຳດັ່ງກ່າວ ໄປເຖິງຜູ້ນຳຢູ່ໃນຄຸກ ໂດຍທ່ານ ຊຽງສົມ ກຸນລະວົງ ເປັນສາຍຕິດຕໍ່ ໂດຍກົງ ທັງເປັນຜູ້ ຈັດວາ ງກຳລັງ, ສຶກສາອົບຮົບປະຊາຊົນຢູຸ່ພາຍນອກ, ຕິດຕໍ່ພົວພັນ ສູນກາງຢ່າງກົມກຽວທີ່ສຸດ. ສ່ວນການເຄື່ອນໄຫວຂອງ ບັນດາຜູ້ນຳ ປະຕິວັດໃນ ເວລາຖືກ ກັກຂັງ ໜ້າທີ່ຕົ້ນຕໍ ແມ່ນ ເຮັດວຽກພົບປະ, ສຶກສາອົບຮົມ, ຂົນຂວາຍສາລະວັດ, ອອກແຮງງານຫັດກາຍບໍລິຫານ, ທຳອິດແລ່ນອ້ອມຄຸກ ຈາກໜ້ອຍຮອບ ເຖິງຫລາຍຮອບ, ເພີ່ມພູນຜະລິດ, ປູກຜັກ, ດອກໄມ້ ແລະ ໝາກໄມ້ກິນໝາກ. ໝົດທຸກຄົນເຫັນດີໃຫ້ທ່ານ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ ເປັນເລຂາໜ່ວຍພັກ ແລະ ທັງເປັນຫົວໜ້າ ຄະນະຮັບຜິດຊອບຄຸ້ມຄອງສະຫາຍທີ່ຖືກຄຸມຂັງ, ທ່ານ ສຸພານຸວົງ, ທ່ານ ພູນ ສີປະເສີດ ແລະ ທ່ານ ພູມີ ວົງວິຈິດ ເປັນກຳມະການຕໍ່ຈາກນັ້ນກໍຈັດຕັ້ງເປັນຈຸພັກ. 

(ພາບປະກອບບໍ່ໄດ້ກ່ຽວກັບເນື້ອເລື່ອງເດີ້) 

ພາຍ ຫລັງໄດ້ຮັບການຊີ້ນຳຈາກສູນກາງ ແລະ ປະທານໄກສອນ ພົມວິຫານ. ຜູ້ນຳໃນຄຸກກໍ່ເຂັ້ມຂຸ້ນ ຂົນຂວາຍສາ ລະວັດຢ່າງແນບນຽນ ແບບຄົນຕໍ່ຄົນ. ການຂົນຂວາຍໄດ້ເລີ່ມແຕ່ຕ່ຳ ຫາສູງ, ຈາກບຸກຄົນໄປເຖິງຫລາຍຄົນ. ວັນເວລາໄດ້ຜ່ານໄປເກືອບ 300 ວັນ ການຂົນຂວາຍສາລະວັດທະຫານ ທີ່ເຂົ້າມາເວນຍາມຄຸກໄດ້ ຮັບໝາກຜົນ ແລະ ການກະກຽມເສັ້ນທາງໂຕນຄຸກໄດ້ເປັນທີ່ຮຽບຮ້ອຍດີ ພ້ອມແກ່ການໂຕນຄຸກຮວມໝູ່ແບບມະຫັດສະຈັນ ທີ່ຫາຍາກໃນໂລກ. 

ຮອດ ຕອນຄ່ຳວັນທີ 23/05/1960 ທ່ານ ຊຽງສົມ ກຸນລະວົງ ນຸ່ງເຄື່ອງສາລະວັດທະຫານ ຍ່າງຮຽງສາລະວັດທະຫານ ຜູ້ໜຶ່ງເຂົ້າມາໃນຄຸກ ແລະ ພົບທ່ານ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ. ເວລາທ່ຽງຄືນ 00:00 ໂມງ ວັນທີ 24/05/1960 ການໂຕນຄຸກ ແບບຮວມໝູ່ຂອງ ບັນດາຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດຄັ້ງປະຫວັດ ສາດ ແມ່ນໄດ້ດຳເນີນດ້ວຍຄວາມສ່ຽງສູງທີ່ສຸດ, ບໍ່ມີຜູ້ໃດຈະຄິດວ່າ ຈະເປັນໄປໄດ້, ຊຶ່ງພຶດຕິກຳຕົວຈິງໄດ້ຢັ້ງຢືນວ່າ: ການໂຕນຄຸກແບບມະຫັນສະຈັນ ແລະ ເປັນ ປະຫວັດສາດ ທີ່ຫາໄດ້ຍາກໃນໂລກ ຂອງຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດໄປສູ່ເຂດ ທີ່ໝັ້ນປະຕິວັດຢ່າງປອດໄພ ແມ່ນຍ້ອນຫລາຍສາເຫດ ໃນນີ້, ສິ່ງສຳຄັນແມ່ນຍ້ອນ ການນຳອັນສະຫລາດສ່ອງໃສ ແລະ ປີຊາສາມາດຂອງປະທານ ໄກສອນ ພົມວິຫານ ແລະ ສູນກາງພັກ ບວກໃສ່ນ້ຳໃຈຮັກຊາດອັນແຮງກ້າ ຂອງຜູ້ນຳພັກ ແລະ ແນວລາວຮັກຊາດ ລວມໄປເຖິງນ້ຳໃຈຮັກຊາດອັນດູດ ດື່ມຂອງສາລະວັດທະຫານ ທີ່ມີຄວາມຈົງ ຮັກພັກດີ ຊື່ສັດຕໍ່ຜູ້ນຳສຸດຂີດ ກາຍເປັນຜູ້ໄຂປະຕູຫ້ອງຄຸມຂັງ ແລ້ວ ພາທາງຜູ້ນຳອອກຈາກຄຸກໂພນເຄັງຢ່າງປອດໄພ.

(ຂອບໃຈທີ່ຕິດຕາມ)

ບຸນລ້ຽງ ຈັນທະວົງ ນັກສະແດງຄົນນີ້ທີ່ທ່ານອາດບໍ່ເຄີຍເຫັນ

ຫລາຍຄົນເຄີຍຟັງລະຄອນວິທະຍຸ ຫລາຍຄົນຟັງຈົນຕິດ ຄິດຢາກເຫັນໜ້າຕາຂອງພວກເພິ່ນ

ມື້ນີ້ ຂໍສະເໜີນັກສະແດງທີ່ມີລີລາວາທະສິນ ຫລິ້ນບົດບາດໄດ້ຫລາກຫລາຍ

(ຄົນກ້ຳຂວາມື ຄືທ່ານນາງ ບຸນລ້ຽງ ຈັນທະວົງ ນັກສະແດງທີ່ສວມບົດບາດໄດ້ຫລາກຫລາຍ)

ທ່ານ ນາງ​ບຸນ​ລ້ຽງ ຈັນທະ​ວົງ ​ເປັນ​ຄົນ​ທີ່​ມີ​ນ້ຳ​ສຽງ​ດີ​ເສາະ​ໃສ,​ເວລາ​ສະ​ແດງ​ລະຄອນ​ແມ່ນ​ກົມ​ກືນ​ກັບ​ຕົວ​ລະຄອນ ​ໂດຍ​ສະ​ເພາະ​ແມ່ນ​ບົດ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ໂສກ​ເສົ້າ,ສະ​ອື້​ນທື້ນ​ທວງພວກເຮົາມັກ ໃຫ້ສະແດງ​ເປັນ​ແມ່, ເປັນນາງ​ເອກ, ຕົວ​ກົງ,​ ເດັກນ້ອຍ, ຜູ້​ເຖົ້າ​ ແລະ ອື່ນໆ ເພິ່ນມີ​ຄວາມ​ສາມາດ​ຕີ​ບົດ​ແຕກ​ສານ​ໄດ້​ເປັນ​ຢ່າງ​ດີ. ນາງ​ເກີດ​ຢູ່​ວຽງ​ຈັນນີ້ລະ..​ເປັນ​ພະນັກງານວິຊາການທີ່ມີປະສົບການ ແລະ ພອນສະຫວັນຂອງວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດລາວ ແຕ່ດຽວນີ້ເພິ່ນໄດ້ອອກພັກຜ່ອນຫລາຍປີແລ້ວ...

(ມີຄວາມສຸກ ຢູ່ກັບລູກຫລານ ຫວ່າງໆກໍໄປທ່ຽວ ທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ ຕາມອັດຕະພາບ)

ທ່ານນາງ ບຸນລ້ຽງ ຈັນທະວົງ ນອກຈາກຈະເປັນນັກສະແດງລະຄອນວິທະຍຸທີ່ເກັ່ງແລ້ວ ເພິ່ນຍັງຂຽນບົດລະຄອນນຳອີກ ໂດຍໃສ່ນາມປາກກາວ່າ '' ສາລິກາ "

(ຄວາມຊົງຈຳ ຈະຕິດຕາມພວກເຮົາຕະຫລອດການ)

ຂອບໃຈທີ່ຕິດຕາມ

ນິທານກ່ຽວກັບນາງສັງຂານ

(ຂໍອະໄພເຈົ້າຂອງພາບປະກອບ ທີ່ບໍ່ໄດ້ຂໍອະນຸຍາດກ່ອນເອົາລົງ ຖ້າຜິດພາດປະການໃດກໍຂໍໄດ້ແຈ້ງບອກ ແລ້ວຈະລົບອອກ. ສຳລັບຂໍ້ມູນລຸ່ມນີ້ ແມ່ນຄັດມາຈາກປຶ້ມ “ ໂຫຣາສາດລາວ ” ພາກປະຕິທິນ ເຊິ່ງ ຮຽບຮຽງໂດຍ: ມະຫາສີລາ ວິຣະວົງ ພິມປິ ຄ.ສ ໑໙໗໐)

ນິທານກ່ຽວກັບນາງສັງຂານ(ບຸນປີໃຫມ່ລາວ)

ແຕ່​ກີ້​ແຕ່​ກ່ອນ ມີ​ເສດ​ຖີ​ຄົນ​ໜຶ່ງ ​ມີ​​ແຕ່​ເງິນ​ແຕ່​ບໍ່​ມີ​ລູກ ຕັ້ງ​ເຮືອນ​ຢູ່​ໃກ້​ກັບ​ນັກ​​ເລງຂີ້​ເຫຼົ້າ​ທີ່​ມີ​ລູກ​ສອງ​ຄົນ ມື້​ໜຶ່ງ​ນັກ​ເລງ​ຂີ້​ເຫຼົ້າ​​ເວົ້າ​ໃຫ້​ເສດຖີ ຈົນເສດ​ຖີ​ນ້ອຍ​ໃຈ ຈຶ່ງ​ໄດ້​ບວງ​ສວງ​ພະ​ອາທິດ, ພະ​ຈັນໂດຍຕັ້ງ​ ຈິດ​ອະທິຖານຂໍ​ລູກດົນກວ່າ​ສາມ​ປີກໍ​ຂາດ​ວີ່​ແວວ​ທີ່​ຈະ​ມີ​ລູກ. ຢູ່​ມາ​ມື້​ໜຶ່ງ​ພໍ​ເຖິງ​​ໃນ​ໄລຍະ​ທີ່​ພະ​ອາ ທິດ​ ຍົກ​ຂຶ້ນ​ສູ່​ລາ​ສີ​ເມດ ເສດ​ຖີ​ໄດ້​ພາ​ບໍລິວານ​ໄປ​ຍັງ​ຕົ້ນ​ໄຮ​ແຄມ​ນ້ຳ ພໍ​ເຖິງ​ກໍ​ໄດ້​ເອົາ​ເຂົ້າ​ສານ​ລົງ​ລ້າງ​ໃນ​ນ້ຳ​ເຈັດ​ເທື່ອ ແລ້ວ​ຫຸງ​ບູຊາ​ອະທິຖານ​ຂໍ​ລູກ​ກັບ​ລຸ​ກຂະ​ເທວ​ະດາ​ໃນ​ຕົ້ນ​​ໄຮ​ນັ້ນ ລຸ​ກຂະເທວະ​ດາ​ເຫັນ​ໃຈ​ເສດ​ຖີ ຈຶ່ງ​ເຫາະ​ໄປ​ທູນພະຍາ​ອິ​ນ ບໍ່ຊ້າ​ພະຍາ​ອິນ​ກໍ​ມີ​ເມດຕາ​ປະ​ທານ​ໃຫ້​ເທພະບຸດ​ອົງ​ໜຶ່ງ​ຊື່ວ່າ "ທຳມະບານ" ລົງ​ໄປ​ປະຕິ​ສົນ​ທິ​ເພື່ອເປັນລູກຂອງ​ເສດ​ຖີ ຫລັງຈາກໄດ້ລູກຊາຍ ເສດຖີຄົນນັ້ນກໍ​ໄດ້​ປຸກ​ປາ​ສາດ​ໄວ້​ໃຕ້​ຕົ້ນ​ໄຮ​ໃຫ້​ກຸ​ມານ​ ຫລື "ທຳມະບານ" ນີ້​ຢູ່​ອາໄສ.

ຕໍ່​ມາ​ເມື່ອ​ທຳມະ​ບານ​ກຸ​ມານ​ໃຫຍ່​ຂຶ້ນ ກໍ​ໄດ້​ຮຽນ​ຮູ້​​ພາສາ​ນົກ ແລະ​ ຮຽນ​ຈົບໄຕ​ເພດ​ ​ເມື່ອ​ອາ​ຍຸ​ໄດ້​ເຈັດ​ປີ ໄດ້​ເປັນ​ອາຈານ​​ໄລ່​ມື້​ໄລ່​ວັນ​ມຸງຄຸນຕ່າງໆ ແກ່​ຄົນ​ທັງ​ຫລາຍ. ຢູ່​ມາ​ມື້​ໜຶ່ງ ທ້າ​ວກະບິນ​ລະ​ພົມ(ພະຍາ​ພົມ) ໄດ້​ລົງ​ມາ​ຖາມ​ບັນຫາທ້າ​ກັບ​ທຳມະ​ບານ​ກຸ​ມານ 3 ຂໍ້ ຖ້າ​ທຳມະ​ບານ​ກຸ​ມານ​ຕອບ​ໄດ້​ກໍ​ຈະ​ຕັດ​ສຽນ(ຫົວ)​ບູຊາ ແຕ່​ຖ້າ​ຕອບ​ບໍ່​ໄດ້​ຈະ​ຕັດ​ຫົວ​ທຳມະບານ​ກຸ​ມານ​ຖິ້ມ. ທ້າ​ວກະບິນລະ​ພົມ ​ຖາມ​ທຳ​ມະບານ​ກຸ​ມານ​ວ່າ: “ ຕອນ​ເຊົ້າ​ລາສີ​ຢູ່​ທີ່​ໃດ ຕອນ​ທ່ຽງ​ລາສີ​ຢູ່​ທີ່​ໃດ ແລະ​ຕອນ​ຄ່ຳລາ​ສີ​ຢູ່​ທີ່​ ໃດ ” "ທຳມະບານ" ບໍ່ສາມາດຕອບໄດ້ທັນທີ ​ຈຶ່ງ​ຂໍ​​ເວລາ​ກັບ​ທ້າ​ວກະ​ບິນ​ລະ​ພົມເປັນ​ 7 ມື້ ​ເພື່ອ​ໄປ​ຄົ້ນຄວ້າ​ຫາ​ຄຳ​ຕອບ ຝ່າຍທ້າວກະບິນລະພົມກໍບອກວ່າໄດ້….

ນັບແຕ່ມື້ທີ່ຮັບຕຳທ້າຕອບບັນຫາກັບທ້າວ ກະບິນລະພົມ ເປັນຕົ້ນມາ ທ້າວ ທໍາມະບານ​ກຸ​ມານ ​ກໍ​ພະຍາຍາມ​ຄິດ​ຄົ້ນ​ຫາ​ຄຳ​ຕອບ ຈົນເວລາລ່ວງ​ເຂົ້າ​ວັນທີ່ 6 ກໍຍັງຊອກຫາຄໍາຕອບບໍ່ໄດ້ ອັນເປັນສາ ເຫດເຮັດໃຫ້ ທໍາມະບານກຸມມານ ຈໍາຕ້ອງ​ລົງ​ຈາກ​ປາ​ສາດ​ເຂົ້າປ່າມາ​ນອນ​ຢູ່​ໃຕ້​ຕົ້ນ​ຕານ ເຂົາ​ຄິດວ່າ: ຄັນຊິຕາຍກໍຂໍ​ຕາຍ​ໃນ​ທີ່​ລັບ​ຍັງ​ດີກວ່າ​ໄປ​ຕາຍ​ດ້ວຍ​ອາ​ຍາ​ຂອງ ທ້າ​ວ ກະບິນ​ລະ​ພົມ. ໃນເວລາທີ່ ທ້າວ ທໍາມະບານກຸມມານນອນອີງຕົ້ນຕານຢູ່ນັ້ນ ບັງ​ເອີນ​ເທິງ​ຕົ້ນ​ໄມ້​ມີ​ນົກ​​ແຮ້ງ 2 ຕົວ​ຜົວ​ເມຍ​ໄດ້ເຮັດ​ຮັງ​ຢູ່ ເຊິ່ງພວກເຂົາກໍາລັງສົນທະນາກັນເລື່ອງຊອກຢູ່ຫາກິນ, ​ແຮ້ງໂຕເປັນ ເມຍໄດ້​ຖາມ​ຜົວ​ວ່າ: ມື້​ອື່ນ​ນີ້​ເຮົາ​ຈະ​ໄປ​ຫາ​ອາຫານ​ຢູ່ໃສດີ? ຝ່າຍຜົວ​ກໍຕອບ​ນາ​ງ​ແຮ້ງວ່າ: ບໍ່ຕ້ອງຄິດຍາກ ແລະ ບໍ່ຕ້ອງເສຍແຮງໄປ ຫາກິນບ່ອນອື່ນບ່ອນໄກດອກ, ເຮົາ​ຈະ​ໄປ​ກິນ​ສົບ​ທຳມະ​ບານ​ກຸ​ມານ ຊຶ່ງ​ທ້າ​ວກ​ະບິນລະ​ພົມ​ຈະ​ຂ້າ​ຖິ້ມ ຍ້ອນ​ແກ້​ບັນຫາ​ບໍ່​ໄດ້. ນາງ​ນົກ​ຈຶ່ງ​ຖາມວ່າ: ທໍາມະບານກຸມມານ ເປັນຄົນທີ່ສະຫລາດ ຮູ້ໄດ້ທຸກໄຕຼເພດ ຄືຊິມາຕອບບໍ່ໄດ້ ຄຳ​ຖາມ​ທີ່​ທ້າ​ວກະບິນ​ລະ​ພົມຖາມ​ຄື​ຫຍັງ?. ຈາກນັ້ນແຮ້ງທີ່ເປັນຜົວ​ກໍ​ເລົ່າ​ໃຫ້​ຟັງ ສ່ວນຄໍາຖາມທີ່ ທໍາມະບານກຸມມານ ບໍ່​ສາມາດ​ຕອບ​ໄດ້ ນັ້ນມັນມີຄໍາຕອບດັ່ງນີ້: ຕອນ​ເຊົ້າ ລາສີ​ຈະ​ຢູ່​ທີ່​ໜ້າ ຄົນ​ຈຶ່ງ​ຕ້ອງ​ລ້າງ​ໜ້າ​ທຸກ​ໆເຊົ້າ ຕອນ​ທ່ຽງ ລາສີ​ຈະ​ຢູ່​ທີ່​ໜ້າ​ເອິກ ຄົນ​ຈຶ່ງ​ອາບນ້ຳ​ແລະເອົາ​ເຄື່ອງ​ຫອມ​ປະ​ພົມ​ທີ່​ໜ້າ​ເອິກ ສ່ວນ​ຕອນ​ຄ່ຳ ລາສີ​ຈະ​ຢູ່​ທີ່​ຕີນ ຄົນ​​ເຮົາຈຶ່ງ​ຕ້ອງ​ລ້າງ​ຕີນ​ກ່ອນ​ເຂົ້າ​ນອນ. ພໍໄດ້ຍິນຄໍາຕອບຈາກແຮ້ງ ທຳ​ມະບານ​ກຸ​ມານ ສຸດແສນດີໃຈ ຟ້າວລຸກຍ່າງກັບປາສາດຂອງຕົນ ເອງ ແລະ ຈົດຈຳຄຳຕອບນັ້ນໄວ້.​

ພໍເຖິງຮຸ່ງ​ເຊົ້າມື້ຕໍ່ມາ ເຊິ່ງ​ເປັນ​ມື້​ນັດ​ໝາຍ​ກັນ​ແລ້ວ ທ້າ​ວກະ​ບິນລະ​ພົມ​ກໍ​ມາ​ຕາມ​ສັນຍາ​ທີ່​ໃຫ້​ໄວ້​ທຸກ​ປະ​ການ, ທຳມະ​ບານ​ກຸ​ມານ ​ຈຶ່ງ​ເອົາ​ຄຳ​ຕອບ​ທີ່​ໄດ້ຍິນ​ຈາກ​ນົກແຮ້ງນັ້ນ​ໄປ​ຕອບ​ຄໍາຖາມຂອງ​ ທ້າ​ວ ກະບິນລະ​ພົມ ອັນໄດ້ເຮັດໃຫ້​​ທ້າວ​ທຳ​ມະ​ບານ​ກຸ​ມານ​​ຕອບຖືກ ແລະ ເປັນຝ່າຍຊະນະ ສ່ວນທ້າວ​ ກະບິນລະ​ພົມ ​ ຈຳ​ເປັນ​ຕ້ອງ​ຕັດ​ຫົວ​ຕົວ​ເອງ​ຕາມ​ທີ່​ໄດ້ສັນຍາ​ເອົາໄວ້. 

ກ່ອນຈະຕັດຫົວຂອງ ທ້າວ ກະລິນລະພົມນັ້ນລາວໄດ້​​ເອີ້ນ​ລູກ​ສາວ​ທັງ​ເຈັດ(7)​​ມາ​ລວມພ້ອມ​ໆ ກັນແລ້ວ​ບອກວ່າ: ພໍ່ຈະ​ຕັດ​ສຽນ(ຫົວ)​ບູຊາ​ທຳ​ມະບານ​ກຸ​ມານຕາມທີ່ໄດ້ພະນັນກັນ. ແຕ່ຖ້າ​ຕັດແລ້ວ ຫາກຫົວພໍ່ຕົກໃສ່ແຜ່ນດິນ ກໍຈະເກີດໄຟ​ມະໄລກັນ​ໄໝ້​ໂລກ, ຖ້າ​ໂຍນ​ຂຶ້ນ​ໄປ​ເທິງ​ອາ​ກາດຈະເຮັດໃຫ້ ແຫ້ງ​ແລ້ງ ຟ້າຝົນຊົນລະທາກໍຈະບໍ່ຕົກ ແຕ່ຖ້າ​ຈະ​ຖິ້ມ​ລົງມະຫາ​ສະໝຸດ ນ້ຳ​ກໍ​ຈະ​ເຫືອດແຫ້ງ. ດັ່ງນັ້ນຂໍ ໃຫ້​ທິ​ດາ​ທັງ​ເຈັດ​ນຳ​ພານ​ມາ​ຮອງ​ຮັບໄວ້ແລ້ວ​ໃຫ້​ ນາງ ​ທຸງ​ສະ​ເທວີ ຜູ້​ເປັນ​ທິ​ດາ​ອົງໃຫຍ່ ນໍາເອົາສຽນ(ຫົວ) ຂອງພໍ່ນີ້​ວຽນ​ຂວາ​ຮອບພູເຂົາ​ພະ​ສຸ​ເມ​ນ ແລ້ວ​ຈຶ່ງນໍາໄປເກັບ​ຮັກສາໄວ້​ໃນ​ຖ້ຳ​ຄັນ​ທຸ​ລີໃນ​ພູເຂົາ​ໄກ​ລາດ ພໍເຖິງຂວບປີ ແມ່ນໃຫ້ນຳເອົາຫົວພໍ່ອອກມາຫົດສົງ ໂດຍຜັດປ່ຽນກັນຕາມວັນເວລາ ຫລື ຕາມ​ ວັນມະຫາ​ສົງ​ການ ຫາກວ່າ: 

1) ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ(ສັງຂານ​ລ່ວງ)ໄປ​ວັນອາທິດ​ ແມ່ນ​ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ທຸງ​ສະ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ພິລາ ອາ​ພອນແກ້ວ​ປັດ​ທະມະ​ລາດ ພັກ​ສາ​ຫານ​ອຸ​ທຸມ​ພອນ (ໝາກເດື່ອ) ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງ​ກົງຈັກ​ ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ສັງ(ຫອຍ)ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ຄຸດ.

2) ຖ້າ​ວັນຈັນ​ເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ໂຄ​ລາ​ຄະ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກກາງຂອງ ອາ​ພອນແກ້ວ​ມຸກ​ດາຫານ(ແກ້ວໝົ່ນ) ພັກ​ສາ​ຫານ​ແມ່ນນໍ້ານົມ, ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງພະຂັນ(ດາບ ຫລື ງ້າວ) ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ໄມ້ຄ້ອນ​ເທົ້າ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ພະ​ຍັກ(ເສືອໂຄ່ງ).

3) ຖ້າ​ວັນອັງ​ຄານ​ເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ຣາກ​ສະ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ບົວ​ຫລວງ ອາ​ພອນແກ້ວ​ໂມ​ລາ ພັກ​ສາ​ຫານ​ເລືອດ ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງ​ຕີ​ສູນ(​ເຫຼັກສາມ​​ແຫຼມ) ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ທະນູ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ວະ​ລາ​ຫະ(ໝູ).

4) ຖ້າ​ວັນ​ພຸດ​ເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ມົນ​ທາ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ຈຳ​ປາ ອາ​ພອນ​ແກ້ວ​ໄພ​ທູນ ພັກ​ສາ​ຫານ​ນົມ​ເນີຍ ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງ​ເຂັມ ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ໄມ້ເທົ້າ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ຄັດ​ລະ​ພະ(ລາ).

5) ຖ້າ​ວັນພະ​ຫັດ​ ເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ກິ​ລິ​ນີ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ມົນ​ທາ ອາ​ພອນແກ້​ວມໍລະ​ກົດ ພັກ​ສາ​ຫານ​ຖົ່ວ​ງາ ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງ​ຂໍ​ຊ້າງ ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ປືນ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ຄະສະສານ(ຊ້າງ).

6) ຖ້າ​ວັນສຸກເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີ​ນາມ ກິ​ມິ​ທາ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ຈົງ​ກົນ​ນີ ອາ​ພອນແກ້ວ​ບຸດສະລາ​ຄຳ ພັກ​ສາ​ຫານ​ກ້ວຍ​ນ້ຳ ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງ​ຂັນ ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ພິນ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ມະ​ຫິງ​ສາ (ຄວາຍ).

7) ຖ້າ​ວັນເສົາເປັນ​ມື້​ມະຫາ​ສົງ​ການ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມ ມະ​ໂຫ​ທອນ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກ​ສາ​ມຫາ​ວ ອາ​ພອນ​ແກ້ວ​ນິນ​ລັດຕະນະ ພັກ​ສາ​ຫານ​ເນື້ອ​ຊາຍ ພະ​ຫັດ​ຂວາ​ຊົງກົງ​ຈັກ​ ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ຕີ​ສູນ ສະເດັດ​ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ມະ​ຍຸ​ລາ (ນົກ​ຍູງ).

ປີນີ້ ນາງ​ສັງຂານ ມີນາມວ່າ ໂຄ​ລາ​ຄະ​ເທ​ວີ ຊົງ​ພາ​ຫຸ​ລັດ​ທັດ​ດອກກາງຂອງ ອາ​ພອນແກ້ວ​ມຸກ​ດາຫານ(ແກ້ວໝົ່ນ) ພັກ​ສາ​ຫານ​ແມ່ນນໍ້ານົມ, ພະ​ຫັດຂວາ​ຊົງພະຂັນ(ດາບ ຫລື ງ້າວ) ພະ​ຫັດຊ້າຍ​ຊົງ​ໄມ້ຄ້ອນ​ເທົ້າ ສະເດັດ​ໄສຍາດ(ນອນ) ມາ​ເທິງ​ຫລັງ​ພະ​ຍັກ(ເສືອໂຄ່ງ)

(ຂອບໃຈທີ່ອ່ານ, ຂອບໃຈເຈົ້າຂອງຮູບພາບທຸກໆພາບ-ຈາກອິນເຕີເນັທ)

ບົດກະວີທີ່ຫລາຍຄົນມັກອ່ານ

ສະບາຍດີ...ລາຍການ “ສົ່ງເສີມສິນລະປິນ”ມື້ວັນເສົາ ລະບົບ AM 567 Khz ຄື້ນສັ້ນ SW 6130 Khz ຫລື 49 ແມັດ ເວລາ 8:30 am ວັນເສົາແລ້ວນີ້ ໄດ້ນຳສະເໜີກ່ຽວກັບຜົນ ງານການປະດິດແຕ່ງຂອງນັກກະ­ວີ ຄໍາ­ພໍ ພວງສະ­ບາ ຫລື ພ.ພວງສະ­ບາ ໃນບາງຜົນງານ ການຂຽນບົດກະວີຂອງເພິ່ນ ໂດຍສະເພາະ ບົດກະວີ ” ຫອມກິ່ນຈຳປາ“
ຫອມໃດໃນໂລກ­ນີ້...........................ບໍ່­ປຸນ­ປຽບ­ຈໍາ­ປາ ດອກ­ນາ
ຫອມ­ທົ່ວເຖິງເວຫາ..........................ເມກຂະ­ລາແດນດ້າວ
ຫອມ­ມິເບົາບາງໄດ້..........................ພໍພຽງ­ຍາມ­ຍີບ
ຫອມ­ກີບ­ດວງ­ລື່ນ­ອົ້ມ........................ຍາມ­ລົມຕ້ອງ­ກິ່ນ­ມາ ...

ນັກກະ­ວີ ທີ່ໃຊ້ນາມ­ປາກ­ກາ ພ. ພວງສະ­ບາ ມີຊື່ຈິງວ່າ: “ ຄໍາ­ພໍ ພວງສະ­ບາ” ເກີດເມື່ອ­ວັນ­ທີ 6ເດືອນພະຈິກ ປີ ຄ.ສ 1939 ທີ່ບ້ານເວີນໄຊ ເມືອງໂພນ­ທອງ ແຂວງ­ຈໍາ­ປາ­ສັກ ໃນ­ຄອບ­ຄົວຊາວນາທີ່ທຸກ­ທຸກ­ຍາກ. ເປັນລູກຂອງ ທ້າວໝັ້ນ, ແມ່­ຊື່ ນາງແຈ່ມ, ມີອ້າຍນ້ອງ­ນໍາກັນ 4 ຄົນ, ເພິ່ນເປັນ­ລູກ­ຜູ້­ທີ 3 ແລະເປັນລູກຄົນດຽວທີ່­ມີພອນສະ­ຫວັນດ້ານການແຕ່ງບົດກາບກອນ ຫລື ມັກໃນການຂຽນກະ­ວີ ເຊິ່ງຄວາມມັກສ່ວນໜຶ່ງໃນການຂຽນກອນຂອງເພິ່ນ ແມ່ນໄດ້ຮັບ­ຜົນສະ­ທ້ອນ­ຈາກນ້າບ່າວ (ນ້ອງ­ແມ່)ທີ່ເປັນ­ຄົນມັກໃນການຂຽນກອນ ຫລື ເປັນນັກກະວີມາກ່ອນ.

ເນື່ອງຈາກເປັນຄົນຊົນນະບົດ ແລະ ສະພາບເສດຖະກິດຂອງຄອບຄົວລໍາບາກ ຊີວິດສ່ວນ­ໜຶ່ງຂອງ ພ. ພວງສະ­ບາ ຈຶ່ງໄດ້ຕິດພັນ ແລະ ໃຫຍ່­ຂຶ້ນໃຕ້­ຮົ່ມ­ຂອງຜ້າກາ­ສາວະ­ພັດ ແລະ ໄດ້ສຶກສາ ຮໍ່າຮຽນໃນສາຍຂອງພະສົງ. ເພິ່ນໄດ້­ຮຽນ­ຈົບ­ຊັ້ນ­ມັດທະ­ຍົມເອກ­ຈາກໂຮງຮຽນ­ປາ­ລີປະ­ລິຍັດ­ຕິທໍາ ກ່ອນຈະ­ກ້າວມາເປັນ­ນັກປະ­ພັນ, ນັກກະ­ວີ ແລະ ກ່ອນນີ້ເພິ່ນ­ກໍມັກ­ການ­ຂັບ­ລໍາເປັນຊີວິດ­ຈິດ ໃຈຊຶ່ງສະ­ແດ­ງ ອອກໃນຕອນທີ່ຍັງເປັນ­ນັກ­ຮຽນ ເພິ່ນໄດ້­ຂຽນ­ກອນ­ລໍາໃຫ້­ໝໍລໍາ­ທີ່­ມີຊື່­ສຽງ­ຫຼາຍ­ກອນ.

ໃນ­ປີ 1964 ເພິ່ນໄດ້ເລີ່ມເຂົ້າ­ສູ່­ວົງ­ການຂອງນັກຂ່າວ, ນັກ­ໜັງ­ສືພິມ, ນັກປະ­ພັນ ແລະ­ ນັກກະ­ວີຢ່າງເຕັມຮູບແບບ. ຈຸດເລີ່ມ­ຕົ້ນການການເປັນນັກປະພັນ, ນັກກະວີຂອງເພິ່ນໃນຖະ­ໜົນ­ຄອງ­ປາກ­ການັ້ນ ແມ່ນ­ການ­ຂຽນ­ຮຽນຮູ້ ແລະ ຂຽນບົດລະ­ຄອນ­ວິທະ­ຍຸ; ຈາກ­ນັ້ນ­ກໍເຂົ້າ­ສູ່­ວົງ­ການ­ໜັງ­ສືພິມ ຊຶ່ງເລີ່ມ­ ຈາກ­ໜັງ­ສືພິມ­ລາຍເດືອນ, ລາຍ­ສັບປະ­ດາ ແລະ ­ລາຍ­ວັນ... ເພິ່ນເຄີຍເປັນ­ນັກຂ່າວ ແລະ­​ ບັນນາ ທິການວາລະສານຊື່ດັງ; ເພິ່ນໄດ້­ຂຽນ­ບົດຂ່າວ, ບົດ­ຄວາມ, ບົດ­ວິຈານ, ບົດ­ສາ­ລະ­ຄະ­ດີ, ບົດເລື່ອງ­ສັ້ນ, ບົດ­ກາບ­ກອນ, ນິທານ­ສໍາ­ລັບເດັກນ້ອຍ ແລະ­ອື່ນໆ­.

ນັບແຕ່ປະ­ເທດ­ຊາດໄດ້­ຮັບ­ການ­ປົດປ່ອຍເມື່ອປີ 1975 ເປັນ­ຕົ້ນ­ມາ, ເພິ່ນໄດ້­ມີຜົນ­ງານ­ການປະ­ພັນ­ທີ່ພິມເປັນເຫຼັ້ມສ່ວນ­ຕົວ ແລະ­ ໂຮມ­ກັບ­ໝູ່ເພື່ອນປະມານ 20 ເຫຼັ້ມ ເຊັ່ນເລື່ອງ “ເດືອນຄ້າງ­ທີ່ແຊລະ­ບໍາ (1982), ກະ­ວີ “ຫອມ­ກິ່ນ­ຈໍາ­ປາ” (1984) ແລະ ­ອື່ນໆ­. ນອກ­ຈາກ­ນັ້ນ ກໍພິມ­ອອກ­ຕາມໜ້າ­ໜັງ­ສືພິມ ແລະ­ ວາ­ລະ­ສານ, ອອກ­ວິທະ­ຍຸກະ­ຈາຍ­ສຽງ ແລະ­ ໂທລະ­ພາບເກືອບ 2,000 ບົດ ເຊັ່ນ ບົດ­ກອນ “ປິຕຸພູມ­ທີ່­ຮັກ” (1984), “ໂພນສະ­ຫວັນ­ວັນໃໝ່” (1996), “ຄ່າ­ຂອງເງິນ­ກີບ” (1996), ປຶ້ມ “ຄົມກະ­ວີ” (1996) ແລະ­ ບົດ­ອື່ນໆ­ອີກ. ຜົນ­ງານ­ການປະ­ພັນ­ຂອງເພິ່ນນອກຈາກພິມເຜີຍແຜ່ ແລະ ຈຳໜ່າຍພາຍໃນປະເທດແລ້ວ ຍັງໄດ້ແປ ແລະ­ ພິມ­ຈໍາ­ໜ່າຍ­ອອກເປັນ­ພາ­ສາ­ຣັດເຊຍ, ພາ­ສາ­ຝຣັ່ງ ໃນ­ຊຸມ­ປີ 1980, ເປັນ­ພາ­ສາ­ຫວຽດ­ນາມ (1990) ແລະ­ ເປັນ­ພາ­ສາໄທອີກດ້ວຍ.
ວາດ­ສໍານວນ­ລີລາການປະ­ພັນ­ຂອງເພິ່ນແມ່ນນິ້ມ­ນວນອ່ອນ­ຫວານ ສະ­ທ້ອນໃຈຫລາຍ ເຊິ່ງໄດ້ຖ່າຍທອດ­ອຸດົມ­ການທີ່ເພິ່ນມີແກ່­ຜູ້ອ່ານ; ການປະ­ພັນ­ຂອງເພິ່ນເປັນແບບເອກະ­ລັກ­ຂອງ­ຕົນເອງ. ຄະ­ຕິຊີວິດໃນ­ການປະ­ພັນ­ສໍາ­ລັບ­ຕົວຂອງເພິ່ນ­ນັ້ນ ຍາມໃດ­ກໍນຶກສະ­ເໝີວ່າ “ ບົດປະ­ພັນ, ບົດກະ­ວີທີ່­ດີຂອງທ່ານນັ້ນ­ຄືບົດ­ທີ່ພວມ­ລົງ­ມືຂຽນ ແລະ­ ບົດ­ທີ່ຈະ­ຂຽນ­ຕໍ່ໆ­ໄປ ”.

ໂຮມກະ­ວີຊຸດ ຫອມ­ກີ່ນ­ຈໍາ­ປາ ເປັນ­ພາ­ສາ­ລາວ ພິມ ປີ 1984 ໃນ­ປື້ມ­ຫົວນີ້ມີສາມນັກແຕ່ງ ທີ່ໄດ້ໂຮມເອົາບົດກະວີມາພິມໄວ້ໃນເຫລັ້ມດຽວກັນຄື: ທ່ານ ພ ພວງສະ­ບາ, ທ່ານ ທອງ­ຄໍາ ອ່ອນມະ­ນີສອນ ແລະ ທ່ານ ທະ­ນົງ­ສັກ ວົງ­ສັກ­ດາ ໃນປຶ້ມຫົວນີ້ສະເພາະຜົນງານ ການຂຽນ ຂອງເພີ່ນ­ມີ 15 ບົດ­ກອນ ອ່ານແລ້ວມ່ວນຫລາຍ ເພາະເພິ່ນໄດ້ໃຊ້ພາສາສັບງ່າຍໆ, ຄວາມເວົ້າ­ຈະ­ແຈ້ງສ່ອງເຫັນ­ພາບໂລດ. “ພ. ພວງສະ­ບາ”. ເຖິງວ່າ ເພິ່ນຈະ­ບໍ່ໄດ້­ນາມະ­ຍົດເປັນ­ສິລະ­ປິນແຫ່ງ­ຊາດກໍຕາມ ແຕ່ເພິ່ນ­ກໍສາມາດເປັນ­ນັກກະ­ວີທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ­ຍືນ­ຍົງໃນ­ໝາກ­ຫົວໃຈຂອງ­ຊາວລາວເຮົາ­ທຸກ­ຄົນໄດ້ ໂດຍສະ­ເພາະ­ຜູ້­ທີ່ມັກອ່ານ­ກາບ­ກອນ.

ລຸ່ມນີ້ ແມ່ນຄວາມໃນໃຈທີ່ສະແດງອອກມາຈາກຫົວໃຈຂອງເພື່ອນຮ່ວມວົງການໃນວັນສົ່ງ
ຄຳພໍ ພວງສະບາ ສູ່ແດນອະມະຕະ
(ຄັດຈາກເວບ www.bailane.com )

ກົດອ່ານຕາມນີ້

ສົ່ງ​ຄໍາ­ພໍ​ສູ່​ແດນ​ອະ­ມະ­ຕະ­
ໂດຍ ຈານ​ແຍ່
7 ມີນາ 2004 ທີ່​ວັດ​ທາດ​ຝຸ່ນ ພວກ​ເຮົາ​ເຫຼົ່ານັກ​ຂຽນ, ນັກ​ກະ­ວີ ​ແລະ­​ ໜອນ​ວັນນະ­ກໍາ ທັງ​ຜົມ​ສີດອກ​ເລົາ ​ແລະ­ ສີດໍາ​ນິນ​ໄດ້​ຮ່ວມ​ຂະ­​ບວນ​ແຫ່ ຄໍາ​ພໍ ພວງ​ສະ­ບາ​ເປັນ­ຄັ້ງ­ທີ​ສາມ ​ແລະ­ ​ເປັນ​ເທື່ອ​ສຸດ​ທ້າຍ​ຂອງ​ແດນ​ສຸຂາວະ­ດີ ອັນ​ເປັນ​ບ່ອນ­ຢູ່​ຖາວອນ​ຂອງ​ທຸກໆ­​ຊີວິດ​ທີ່​ມີ​ນ່ານ​ຟ້າ​ງໍາ​ຫົວ ນີ້​ລະ­​ຄື​ກົດ​ເກນ​ຂອງ​ຊີວິດ​ຊຶ່ງ​ໜີ​ບໍ່​ມົ້ມ​ຈາກ​ສາມ “​ແຫ່”. ​ແຫ່​ໄປ​ບວດ, ​ແຫ່​ໃນ​ພິທີ​ແຕ່ງ­ດອງ ​ແລະ­ ​ແຫ່​ສູ່​ແດນ​ອະ­ມະ­ຕະ­ ​ແຕ່​ການ​ແຫ່​ຄັ້ງ­ນີ້​ເຕັມ​ໄປ​ດ້ວຍ​ບັນ­ຍາກາດ​ແຫ່ງ​ຄວາມ​ໂສກ​ເສົ້າ​ເສຍ​ໃຈ​ ອາ​ໄລ​ອາວ​ອນ­ຕໍ່​ການ­ຈາກ​ໄປ​ຂອງ ຄໍາ​ພໍ ພວງ​ສະ­ບາ ​ຫຼື ພ. ພວງ​ສະ­ບາ​ ນັກ​ກະ­ວີ-ນັກ​ປະ­ພັນ​ດາວ​ຄ້າງ​ຟ້າ​ເມືອງ​ລາວ​ຄົນ​ໜຶ່ງ​ຕະ­ຫຼອດ​ໄລຍະ­​ 4 ທົດ​ສະ­​ວັດ, ຜູ້​ຊຶ່ງ​ເຊື່ອ​ວ່າ​ປາກ­ກາ​ດັງ​ກວ່າ​ປືນ, ຄົມ​ກວ່າ​ດາບ ​ແລະ­ ຕົວ​ໜັງ­ສື​ກິນ​ເປັນ. ຢ່າ​ຫາ​ວ່າ​ຈານ​ແຍ່​ສອນ​ແຂ້​ລອຍ​ນໍ້າ​ຫາກ​ຈະ­​ບອກ​ວ່າ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ ​ແມ່ນ​ນັກ​ໜັງ­ສືພິມ, ນັກ​ປະ­ພັນ, ນັກ​ກະ­ວີ​ປະ­​ເພດ​ຕີ​ຫຼົບ­ທົບ​ໄດ້​ທຸກ​ປະ­​ເພດ​ບົດ​ເຊັ່ນ ບົດ​ຂ່າວ, ສາ­ລະ­​ຄະ­ດີ, ບົດ​ວິຈານ, ກະ­ວີ, ​ເລື່ອງ­ສັ້ນ, ບົດ​ລະ­ຄອນ, ​ເລື່ອງ​ຮຽບ­ຮຽງ ​ແລະ­ ປະ­ລິວັດ​ວັນນະ­ຄະ­ດີ​ພື້ນ​ເມືອງ ລວມ​ແລ້ວ​ປະ­ມານ 3000 ບົດ ​ແລະ­ ມີ​ຜົນ­ງານ​ໂຮມ​ທັງ​ສ່ວນ​ຕົວ​ ​ແລະ­ ຮ່ວມ​ກັບ​ເພື່ອນ​ຄົມ​ປາກ­ກາ​ເກືອບ 20 ​ເຫຼັ້ມ. ພ. ພວງ​ສະ­ບາ​ມີ​ຄະ­ຕິ “ນໍ້າ​ເຕົ້າ​ເຕັມ” ປະ­ຈໍາ​ໃຈ​ຢູ່​ວ່າ: “ບົດ​ທີ່​ດີ​ຄື​ບົດ​ທີ່​ພວມ​ລົງ­ມື​ຂຽນ ​ແລະ­ ບົດ​ທີ່​ຈະ­​ຂຽນ​ຕໍ່​ໄປ” ​ເຊິ່ງ­ຈານ​ແຍ່​ຕີ​ຄວາມ​ໝາຍ​ເອົາ​ເອງ​ວ່າ “ທຸກ​ບົດ​ທີ່​ຂຽນ​ລ້ວນ​ແຕ່​ມີ​ຄຸນຄ່າ​ບໍ່­ຫຼາຍ­ກໍ​ໜ້ອຍ ທະ­​ແນມ​ແຕ່​ລົງ­ມື​ຂຽນ ​ແລະ­​ຕັ້ງ​ໃຈ​ແນ່​ວ​ແນ່​ວ່າ​ຈະ­​ຂຽນ, ​ແຕ່​ຫາກ​ບໍ່​ແມ່ນ​ຄຸຍ​ໂມ້​ໂອ​ຫັງ​ລັ່ງ​ເລ, ຜັດ​ວັນ​ປະ­ກັນ​ມື້ ​ເຮັດ​ພໍ​ຄື ​ແຕ່​ບໍ່​ລົງ­ມື​ຂຽນ​ຈັກ​ເທື່ອ...” ຈານ​ແຍ່​ໄດ້​ຮັບ​ກຽດ​ຕາງໜ້າ​ສະ­ມາ­ຄົມ​ນັກ​ປະ­ພັນ​ລາວ​ຂຶ້ນອ່ານ​ຊີວະ­​ ປະ­ຫວັດ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ ​ແລະ­​ກ່າວ​ຄໍາ​ໄວ້­ອາ​ໄລ​ສຸດ​ທ້າຍ ຖ້ອຍ​ກະ­ວີ​ສີ່​ແຖວ​ຈາກ​ໃຈ​ຈິງ­ບຸ​ຮີມ​ສົບ​ຈານ​ແຍ່​ອອກ​ມາ​ວ່າ:
“ຄົນ​ອື່ນ​ໝື່ນ​ແສນ ​ແລ່ນ­ນໍາ​ເງິນ ​ເພີນ​ນໍາ­ຄໍາ
ບໍ່​ແລ​ລໍ່າ ນໍາ­ປາກ­ກາ ວ່າ “ທ້ອງ​ແປ”
ແຕ່​ຄໍາ­ພໍ ຂໍ​ຕໍ່ກອນ ສອນ­ຄວາມ​ດີ
ນີ້​ລະ­​ຄື ​ເສດ­ຖີ​ໃຫຍ່ ​ໃນ​ດວງ​ໃຈ​ຂອງ​ພວກ​ເຮົາ”

ໃນ​ແຜ່ນ​ພັບ​ທີ່​ຈັດ​ພິມ ​ແລະ­ ອັດ​ແຈກ​ຢາຍ​ຢ່າງ​ຟ້າວ​ຟັ່ງ​ໃນ​ພິທີ​ປົງ​ສົບ­ນັ້ນ, ມີ​ຄໍາ​ເວົ້າກິນ​ໃຈ​ຂອງ​ນັກ​ປະ­ພັນ-ນັກ​ກະ­ວີ​ຫຼາຍທ່ານ​ເພື່ອ​ສະ­​ແດງ​ຄວາມ​ ອາ​ໄລ​ຮັກ​ຕໍ່ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ. 

 ຈັນ​ທີ ​ເດືອນ​ສະ­ຫວັນ ນັກ​ປະ­ພັນ​ລາງ​ວັນ​ຊີ​ໄຣບອກ​ວ່າ:

 “... ​ເຂົາ​ເປັນ​ນັກ​ກະ­ວີ​ທີ່​ມີ​ຊື່​ສຽງ, ມີ​ຈັນ​ຍາ​ບັນ, ຊື່­ສັດ​ສຸ​ຈະ­ລິດ​ຕໍ່​ເພື່ອນ​ມິດ ຕໍ່​ສັງ­ຄົມ ​ແລະ­​ອຸທິດ­ຄອງ​ປາກ­ກາ​ເພື່ອ​ປະ­​ເທດ​ຊາດ​ຈົນ​ເຖິງ​ລົມ​ຫາຍ​ໃຈ​ເທື່ອ​ສຸດ​ທ້າຍ.”

ທອງ​ໃບ ​ໂພທິສານ ນັກ​ປະ­ພັນ-ນັກ​ກະ­ວີ​ຂຽນ​ວ່າ:

 “ ໃບ​ໄມ້​ຂຸຫຼົ່ນ​ເປັນ​ທໍາ​ມະ­​ຊາດ, ນັກ­ປາດ​ອາ­ຈານ​ສິ້ນ­ສັງ­ຂານ​ເປັນ​ທໍາ​ມະ­​ດາ ​ແຕ່​ປາຍ​ປາກ­ກາ​ຂອງ​ເຂົາ​ຍັງ​ຈະ­​ຄົງ​ຢູ່​ຄູ່​ຟ້າ​ດິນ​ສະ­ຫຼາຍ.”

ດາວ​ວຽງ ບຸດ​ນາ​ໂຄ ​“​ໂຊ” ກະ­ວີ​ສີ​ເຂັ້ມໆ­​ອອກ​ມາ​ວ່າ:
“ລົດ­ຈັກ​ຮ້າງ ​ແບກ​ສັງ­ຂານ ຕາມ​ເວລາ
ບາດ​ຊວຍ​ມາ ຄ່າ​ນໍ້າມັນ ​ເງິນ​ບໍ່​ມີ
ແຕ່​ປາກ­ກາ ຂີດ​ຂຽນ ພຽນ​ສະ­ຫຼັກ
ຄວາມ​ຈົນ​ຍາກ ຈະ­​ຢຸດ​ໃຈ ​ເຂົາ​ໄດ້​ຫຼື?
ຜົນ­ງານ​ເຂົາ ຫຼາຍໆ­​ຄົນ ຮູ້​ຊື່
ເຂົາ​ນັ້ນ­ຄື ຄໍາ­ພໍ ພວງ​ສະ­ບາ”

ຫາກ ​ທຽບ​ໃສ່​ຜົນ­ງານທີ່ມີ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ຍ້ອງ­ຍໍ​ຈາກ​ທາງ​ການ​ຈໍານວນ​ໜ້ອຍ ​ແຕ່​ຫາກ​ເປັນ “ຂອງ​ແທ້”​ ບໍ່​ຂຸ່ນ​ມົວ​ກົ້ວກິ່ນ​ກັບ​ຕົວ​ເລກ​ສະ­​ເລ່ຍ, ​ຈຸ້ມ​ເຈື້ອ​ເຊື້ອສາຍ. ທ່າມ­ກາງ​ຄວາມ​ໂສກ​ເສົ້າ ພວກ​ເຮົາ​ຍັງ​ແນມ​ເຫັນ­ມຸມ​ສະ­ຫວ່າງ​ໃນ​ໃບ​ໜ້າ​ຂອງ​ຜູ້​ໄປ​ສົ່ງ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ: ​ໃນ​ວັນ­ນັ້ນ ພວກ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ໄປ​ດ້ວຍ​ພັນທະ­​ຫົວ​ໃຈ, ບໍ່​ແມ່ນ​ໄປ​ດ້ວຍ​ພັນທະ­​ນອກ​ຕົວ, ບໍ່​ແມ່ນ​ໄປ​ເພື່ອ​ໜ້າ​ຕາ, ​ເພື່ອ​ຖານະ­​ຕໍາ​ແໜ່​ງ ຫຼື ຍ້ອນ​ຢ້​ານ­ບົກພ່ອງ. ຂະ­​ບວນ­ລົດ​ແທ້ ອາດ​ມະ­​ຍ່ອມ​ມະ­​ແຍ່​ມ ​ແຕ່​ຂະ­​ບວນ​ໃຈນັ້ນ­ຕໍ່​ແຖວ​ກັນ­ຍາວ​ຢຽດ​ບຽດ​ສີ. ຂໍ​ໃຫ້​ດວງ​ວິນ​ຍານ​ຂອງ ພ. ພວງ​ສະ­ບາ​ຈົ່ງ​ສຸກ​ຂີ​ໜີ​ທຸກ​ເທີ້ນ... ສາ­ທຸ !

....ສິບປີຂອງການຈາກໄປ ສິ່ງຄົງໄວ້ຄືຜົນງານ...
(ຂອບໃຈທີ່ອ່ານ...ມີຂໍ້ມູນເພີ່ມເຕີມ ຊ່ວຍແນະນຳດ້ວຍ)